Mơ thấy tảo mộ Thanh minh

"Thanh minh trong tiết tháng Ba, lễ là tảo mộ, hội là đạp thanh." Câu ấy trong Truyện Kiều của Nguyễn Du, người Việt nào cũng thuộc. Thanh minh là tiết của việc đi thăm mộ.

Phan Kế Bính chép rằng tiết Thanh minh con cháu ra mộ, đắp lại mộ, phát cỏ, thắp hương, bày lễ. Toan Ánh cũng ghi tục ấy, nói thêm là nhiều nơi tảo mộ vào cuối năm thay vì tháng Ba.

Giấc mơ đi tảo mộ vì vậy được giải là lo việc họ, nhớ tổ tiên. Mộ sạch đẹp sau khi sửa là con cháu thịnh. Không tìm thấy mộ là lo, có cụ bảo nên về quê thăm mộ.

Gặp họ hàng đông ở nghĩa trang là họ thuận.

Mơ đi tảo mộ một mình, các bà bảo là con cháu đi làm xa, ít người về.

Nguyễn Văn Huyên khi viết về lễ tết Việt có nói Thanh minh vừa là lễ vừa là hội: lễ ở mộ, hội ở đồng cỏ, gọi là đạp thanh.

Mơ thấy trai gái đi chơi xuân ngày Thanh minh, có người nhớ ngay cảnh Kim Trọng gặp Thúy Kiều. Đó là giấc mơ của người đọc Kiều.

Mộ của người không ai nhận, cỏ mọc um tùm, mơ thấy thì nên thắp cho nén hương. Người xưa coi đó là làm phúc.

Người ở xa không về tảo mộ được mà mơ thấy mộ ông bà thì nên gọi người nhà ở quê hỏi thăm.

Người Hoa ở miền Nam gọi Thanh minh là tiết Thanh Minh, có lễ cúng lớn. Người Việt ở Chợ Lớn mơ thấy lễ ấy là chuyện của phố.