Giấc Nam

Giấc mơ trong tục xưa của người Việt: lời ông bà, sách cũ và cách mỗi miền kể khác nhau.

    Nhà cửa, đồ vật

    Mơ thấy áo dài

    Mơ thấy áo dài theo tục xưa người Việt: áo dài là diện Việt, lễ, nhà trai gái.

    Áo dài là diện Việt. Toan Ánh chép trang phục. Giấc áo dài: lễ, nhà, hoặc muốn mặc lại nếp.

    Vừa vặn: đúng vai. Chật: bị ép vai. Rộng: chưa khớp. Với hình «áo dài», miệng dân hay đọc sát áo dài là diện Việt, lễ, nhà trai gái.

    Rách tà: lễ bị đụng. Mất áo: mất diện. Nhớ chỗ xảy ra trong giấc: trong nhà khác ngoài đường, ban ngày khác ban đêm.

    Áo dài trong đám cưới khác áo dài đến chùa — nhớ màu và chỗ. Người trong giấc là ai cũng đổi nghĩa — người nhà khác người lạ, người sống khác người đã khuất.

    Vũ Ngọc Phan ít câu áo dài; miệng thế kỷ 20 giữ. Sách cũ và lời làng có chỗ khớp, có chỗ lệch; lấy chỗ khớp với nhà mình mà dùng.

    Giấc áo dài thường về mặt mũi và lễ. Giữ phần việc thật ngoài đời cho xong đã, rồi hãy đem giấc ra bàn thêm.

    Có nhà gặp giấc «áo dài» thì chỉ kể trong họ, không đem ra quán nước. Nếp ấy vẫn còn.

    Sách Chu Công giải mộng chép nhiều lối đoán theo hình ảnh; các bản quốc ngữ không hoàn toàn giống nhau.

    Toan Ánh trong Nếp cũ ghi tín ngưỡng và kiêng kỵ nhà Việt khá kỹ, giọng kể gần miệng các cụ.

    Nhà trong mơ thường là gia đạo. Cửa, giường, bếp, mái — mỗi chỗ một lớp nghĩa. Nhìn lại nhà thật sau giấc ấy cũng chẳng hại gì.

    Lành nếu mặc được tới nơi.

    Kể giấc với người trong nhà trước khi kể ngoài ngõ. Nhiều cụ vẫn giữ nếp ấy.

    Lời Bắc / Trung / Nam trên trang này chỉ là ba miệng mẫu; làng bạn có thể giữ câu khác. Cứ đối chiếu chứ đừng bắt buộc một lời.

    Giấc Nam chỉ chép tục và sách cũ để đối chiếu. Việc lớn ngoài đời vẫn phải xem việc thật, đừng lấy một đêm làm căn.

    Mỗi miền nói một kiểu

    Miền BắcNgười Hà Nội mơ áo dài trắng đến trường.
    Miền TrungNgười Huế mơ áo dài tím Huế.
    Miền NamNgười Sài Gòn mơ áo dài lễ.
    Nguồn tham khảo:
    • Chu Công giải mộng
    • Toan Ánh, Nếp cũ: Tín ngưỡng Việt Nam
    • Vũ Ngọc Phan, Tục ngữ, ca dao, dân ca Việt Nam
    Về các nguồn sách

    Giấc mơ liên quan

    Giấc Nam chép lại tục xưa để tham khảo văn hóa, không dùng để đoán vận hay chơi số. Xem miễn trừ.