Giấc Nam

Giấc mơ trong tục xưa của người Việt: lời ông bà, sách cũ và cách mỗi miền kể khác nhau.

    Con vật

    Mơ thấy chim sáo

    Mơ thấy chim sáo theo tục xưa người Việt: chim sáo, lời nói, tin nhẹ, miệng.

    Sáo là chim hay bắt chước tiếng. Vì thế giấc về sáo hay bị đọc theo miệng: lời đồn, lời học, lời nói lại.

    Sáo hót rõ: tin vui nhẹ hoặc lời khen. Sáo im: đang nuốt lời. Với hình «chim sáo», miệng dân hay đọc sát chim sáo, lời nói, tin nhẹ, miệng.

    Sáo nói tiếng người: có người nói thay mình hoặc nói dối bằng lời ngọt. Nhớ chỗ xảy ra trong giấc: trong nhà khác ngoài đường, ban ngày khác ban đêm.

    Sáo vào lồng: miệng bị giữ, chưa nói hết. Sáo sổ lồng: lời sẽ ra ngoài. Người trong giấc là ai cũng đổi nghĩa — người nhà khác người lạ, người sống khác người đã khuất.

    Bắn sáo, bắt sáo: đừng bịt miệng người khác — các cụ không thích giấc ấy. Sách cũ và lời làng có chỗ khớp, có chỗ lệch; lấy chỗ khớp với nhà mình mà dùng.

    Vũ Ngọc Phan có câu tục gắn chim với mùa; sáo gần người hơn én, nên lời giải sát miệng hơn trời.

    Có nhà gặp giấc «chim sáo» thì chỉ kể trong họ, không đem ra quán nước. Nếp ấy vẫn còn.

    Sách Chu Công giải mộng chép nhiều lối đoán theo hình ảnh; các bản quốc ngữ không hoàn toàn giống nhau.

    Vũ Ngọc Phan sưu tầm tục ngữ ca dao; nhiều câu về mưa lúa chim cá vẫn sống trong miệng dân.

    Con vật trong mơ người Việt hay bị đọc theo tên gọi và tập tính. Chỗ xuất hiện cũng đổi nghĩa: trong nhà khác ngoài đồng, ban ngày khác ban đêm. Người xưa dặn giấc lành kể nhẹ, giấc dữ giữ miệng vài ngày.

    Thấy sáo mà mình cũng hót theo: đang bắt chước người, nên dừng lại nghĩ.

    Kể giấc với người trong nhà trước khi kể ngoài ngõ. Nhiều cụ vẫn giữ nếp ấy.

    Lời Bắc / Trung / Nam trên trang này chỉ là ba miệng mẫu; làng bạn có thể giữ câu khác. Cứ đối chiếu chứ đừng bắt buộc một lời.

    Giấc Nam chỉ chép tục và sách cũ để đối chiếu. Việc lớn ngoài đời vẫn phải xem việc thật, đừng lấy một đêm làm căn.

    Mỗi miền nói một kiểu

    Miền BắcTrẻ Bắc nuôi sáo học nói. Mơ sáo nói tiếng người, các cụ bảo coi lời.
    Miền TrungNgười Huế mơ sáo hót trên nóc thì nghĩ tin vui nhẹ.
    Miền NamMiền Tây có sáo. Mơ sáo vào lồng, bảo miệng đang bị giữ.
    Nguồn tham khảo:
    • Chu Công giải mộng
    • Vũ Ngọc Phan, Tục ngữ, ca dao, dân ca Việt Nam
    • J. Chevalier & A. Gheerbrant, Từ điển biểu tượng văn hóa thế giới
    Về các nguồn sách

    Giấc mơ liên quan

    Giấc Nam chép lại tục xưa để tham khảo văn hóa, không dùng để đoán vận hay chơi số. Xem miễn trừ.