Mơ thấy cây đa

Cây đa, bến nước, sân đình. Ba hình ảnh ấy là làng quê Bắc Bộ. Cây đa đầu làng thường đã vài trăm năm, rễ buông xuống thành cột, tán che cả một khoảng sân.

Toan Ánh có chép câu "thần cây đa, ma cây gạo, cú cáo cây đề". Người xưa tin cây đa có thần ở, nên không chặt, không trèo bừa, nhiều gốc đa có miếu thờ.

Vì thế mơ thấy cây đa phần nhiều được giải theo nghĩa thần linh, làng xã. Ngồi dưới gốc đa mát là được che chở. Cây đa tốt tươi là làng yên, họ hàng đông.

Cây đa đổ là chuyện lớn của làng. Người già lo, nhiều nơi làm lễ.

Chặt cây đa trong mơ là điều kiêng. Người ta sợ phạm thần cây.

Chuyện chú Cuội ngồi gốc cây đa trên cung trăng làm cây đa còn gắn với trăng, với những đêm rằm. Vũ Ngọc Phan có chép câu đồng dao "Thằng Cuội ngồi gốc cây đa".

Nguyễn Văn Huyên khi tả làng Việt có nói cây đa là nơi người làng nghỉ chân, họp chợ, kể chuyện. Cây đa vì vậy cũng là ký ức chung.

Người xa quê mơ thấy cây đa làng mình thì chỉ là nhớ.

Lá đa rụng đầy sân đình, trẻ con quét gom lại làm trâu lá đa. Giấc mơ ấy là tuổi nhỏ.