Giấc Nam

Giấc mơ trong tục xưa của người Việt: lời ông bà, sách cũ và cách mỗi miền kể khác nhau.

    Con vật

    Mơ thấy dơi

    Mơ thấy dơi theo tục xưa người Việt: dơi, đêm, tiếng đồn, khách lạ ban tối.

    Dơi bay đêm, đậu mái chùa mái nhà. Sách Tàu đôi khi gắn dơi với phúc vì chữ đồng âm; ở ta miệng dân đọc sát hơn là đêm và tiếng lạ.

    Dơi bay vào nhà: tin đêm hoặc khách bất ngờ. Dơi bay ra: tin ấy đi khỏi. Với hình «dơi», miệng dân hay đọc sát dơi, đêm, tiếng đồn, khách lạ ban tối.

    Đàn dơi: chuyện đồn đông. Một con: chuyện riêng. Nhớ chỗ xảy ra trong giấc: trong nhà khác ngoài đường, ban ngày khác ban đêm.

    Dơi đậu đầu mình: đang mang tiếng. Đuổi được: gỡ tiếng. Người trong giấc là ai cũng đổi nghĩa — người nhà khác người lạ, người sống khác người đã khuất.

    Dơi chết: hết một mối đêm. Nhiều cụ không mừng khi giết dơi trong mơ — sợ oan.

    Chevalier ghi dơi gắn bóng tối và tái sinh; Toan Ánh khi chép kiêng kỵ nhà Việt có nhắc vật bay đêm.

    Khi mơ thấy dơi, hỏi lại mình đang lo việc gì nhất tuần ấy — nhiều khi giấc chỉ điểm đúng chỗ đang nghẽn.

    Sách Chu Công giải mộng chép nhiều lối đoán theo hình ảnh; các bản quốc ngữ không hoàn toàn giống nhau.

    Từ điển biểu tượng của Chevalier và Gheerbrant giúp đối chiếu nghĩa loài vật và hiện tượng giữa các nền.

    Con vật trong mơ người Việt hay bị đọc theo tên gọi và tập tính. Chỗ xuất hiện cũng đổi nghĩa: trong nhà khác ngoài đồng, ban ngày khác ban đêm. Người xưa dặn giấc lành kể nhẹ, giấc dữ giữ miệng vài ngày.

    Nghe dơi kêu mà không thấy hình: tiếng đang tới, chưa rõ mặt.

    Giấc lành kể nhẹ; giấc dữ giữ miệng vài ngày — câu dặn cũ vẫn nghe trong nhiều nhà.

    Lời Bắc / Trung / Nam trên trang này chỉ là ba miệng mẫu; làng bạn có thể giữ câu khác. Cứ đối chiếu chứ đừng bắt buộc một lời.

    Giấc Nam chỉ chép tục và sách cũ để đối chiếu. Việc lớn ngoài đời vẫn phải xem việc thật, đừng lấy một đêm làm căn.

    Mỗi miền nói một kiểu

    Miền BắcChùa Bắc nhiều dơi. Mơ dơi bay vào nhà, bà già bảo sắp có khách đêm.
    Miền TrungHang động miền Trung đầy dơi. Người Quảng Trị mơ dơi kêu thì lo tiếng đồn.
    Miền NamMiền Nam gọi dơi là chuột bay. Mơ dơi đậu mái, bảo nhà đang ồn ban đêm.
    Nguồn tham khảo:
    • Chu Công giải mộng
    • J. Chevalier & A. Gheerbrant, Từ điển biểu tượng văn hóa thế giới
    • Toan Ánh, Nếp cũ: Tín ngưỡng Việt Nam
    Về các nguồn sách

    Giấc mơ liên quan

    Giấc Nam chép lại tục xưa để tham khảo văn hóa, không dùng để đoán vận hay chơi số. Xem miễn trừ.