Giấc Nam

Giấc mơ trong tục xưa của người Việt: lời ông bà, sách cũ và cách mỗi miền kể khác nhau.

    Nhà cửa, đồ vật

    Mơ thấy nhà cũ

    Mơ thấy nhà cũ theo tục xưa người Việt: nhà cũ là gốc, nhớ, muốn bám chỗ từng vững.

    Nhà cũ khác trường cũ nhưng cùng lớp nhớ gốc. Hay tới lúc đời đổi nhanh.

    Nhà cũ còn người: nhớ sống. Nhà cũ trống: gốc đã khép. Với hình «nhà cũ», miệng dân hay đọc sát nhà cũ là gốc, nhớ, muốn bám chỗ từng vững.

    Sửa nhà cũ: muốn chữa đoạn cũ. Bán nhà cũ: muốn cắt. Nhớ chỗ xảy ra trong giấc: trong nhà khác ngoài đường, ban ngày khác ban đêm.

    Lạc trong nhà cũ: nhớ mà không nắm được lối. Người trong giấc là ai cũng đổi nghĩa — người nhà khác người lạ, người sống khác người đã khuất.

    Toan Ánh chép nhà và bàn thờ. Giấc nhà cũ hay đụng bàn thờ. Sách cũ và lời làng có chỗ khớp, có chỗ lệch; lấy chỗ khớp với nhà mình mà dùng.

    Về quê thật nếu được — một bữa cơm. Giữ phần việc thật ngoài đời cho xong đã, rồi hãy đem giấc ra bàn thêm.

    Hình nhà cũ nếu đi với mưa, máu, hoặc tiếng khóc thì các cụ bảo đọc nặng hơn lúc đi với nắng và tiếng cười.

    Sách Chu Công giải mộng chép nhiều lối đoán theo hình ảnh; các bản quốc ngữ không hoàn toàn giống nhau.

    Toan Ánh trong Nếp cũ ghi tín ngưỡng và kiêng kỵ nhà Việt khá kỹ, giọng kể gần miệng các cụ.

    Nhà trong mơ thường là gia đạo. Cửa, giường, bếp, mái — mỗi chỗ một lớp nghĩa. Nhìn lại nhà thật sau giấc ấy cũng chẳng hại gì.

    Giấc nhà cũ ít dữ; đáng kể là mình đang thiếu gốc nào.

    Nếu giấc lặp lại ba đêm, các cụ bảo việc ấy đang gọi — hãy nhìn lại việc đang dang dở ngoài đời.

    Lời Bắc / Trung / Nam trên trang này chỉ là ba miệng mẫu; làng bạn có thể giữ câu khác. Cứ đối chiếu chứ đừng bắt buộc một lời.

    Giấc Nam chỉ chép tục và sách cũ để đối chiếu. Việc lớn ngoài đời vẫn phải xem việc thật, đừng lấy một đêm làm căn.

    Mỗi miền nói một kiểu

    Miền BắcNgười Hà Nội mơ về nhà tập thể thuở nhỏ thì dậy nhớ mùi cầu thang.
    Miền TrungNgười Quảng mơ nhà cấp bốn mái ngói cũ.
    Miền NamMiền Tây mơ nhà lá cuối xóm, tiếng dế.
    Nguồn tham khảo:
    • Chu Công giải mộng
    • Toan Ánh, Nếp cũ: Tín ngưỡng Việt Nam
    • Vũ Ngọc Phan, Tục ngữ, ca dao, dân ca Việt Nam
    Về các nguồn sách

    Giấc mơ liên quan

    Giấc Nam chép lại tục xưa để tham khảo văn hóa, không dùng để đoán vận hay chơi số. Xem miễn trừ.